“Üüretim Gagauziyada: Sonuçlar, başarılar, perspektivalar” konferenţiyasının süresindä üüretim galereyası geçirildi. Bu interaktiv olayda kendi inovaţiya proektlerini üüredicilär hem üürenicilär gösterdilär. Üürenicilerin proektleri türlü uurları kapladılar:başlayarak ekonomikadan ekologiya proektlerinä kadar. Akıllı ekologiya proektini temsil ettilär Kongaz küüyü S.Demirel adına moldovan-türk liţeyin üürenicileri.
Akıllı gübür toplaması tertipini işlettilär hem düzdülär Kongaz küüyü S.Demirel adına moldovan-türk liţeyin üürenicileri Timur Kazaku hem Adam Aladov. Bu diil sade gübürleri toplamak için tertip, ama kocaman bir sistema, angısı kendisi yapma akılın yardımınnan belli eder nedän yapılı gübür hem onu lääzımnı tarafa sıbıdȇr. Bu tertipi yapmak fikirini üürenicilär hergünkü yaşamakta gözledilän problemadan aldılar.
“Biz kızıştık bu ideyaylan, çünkü yaşȇȇrız Komratta, ama üüreneriz Kongazda. Hergün liţeyä gidärkenä biz göreriz Kirsova küüyün gübür toplantısından uçan gübürleri. Onuştan isteeriz teklif etmää bu problemanın çözümünü. Bu gübür toplaması tertipini biz var nicä istediimiz büüklüktä yapalım . Palannȇȇrız onun küçük versiyasını da, herbir ev için yapmaa. Onda biz ayırȇrız insannan hergünkü yaşamakta toplanan gübürleri”.
Bu ideyanın temelindä gençlerin üüsek bilgileri zamandaş tehnologiyalar, programa yazması hem Yapma Fikir uurlarında bulunȇrlar.
“Plannȇȇrız bu teripi taa büük hem taa çok gübür toplaması için dä yapmaa. Onun özellii toplu onda, ani Yapma fikir, angısı tertipin içindä bulunȇr, herbir gübür çeşidini belliedäbiler. Biz var nicä ona taa birkaç funkţiya yapalım da o başka gübürleri da ayırabilecek”.
Genç ustaların laflarına görä proektin baş neeti diil sade tehnika uurunda zor tertipi kurmaa, ama göstermää, ani zamandaş tehnologiyaları ekologiya problemaların açıklamasında da kullanmaa yakışȇr, nışannadı Adam Aladov.
“Te burada bulunȇr kamera, onu var nicä görelim. Te bu tarafta akıllı bir sistema bulunȇr, angısı pek kolay görer hem belli eder nedän yapılı gübür-demirdän mi, plastiktän mi, osa şişedän mi”.
Proekti işledärkenä hem gerçekleyärkenä alındılar esaba MD-indä gübürleri toplamak hem ayırmak özellikleri, nışannadı Kongaz küüyü S.Demirel adına moldovan-türk liţeyin üürenicisi Adam Aladov.
“Büünkü gündä Moldovada işlediler gübürlerin sade 5%-di. Yapmaa büük binaları gübürleri çeşitlerä ayırmaa deyni kolaylık yok, ama te bölä küçük tertipleri herbir evdä koymaa yakışȇr. Düşünün , ani kasabalarda bölä sistemalar gübürleri ayırȇrlar, çünkü bizdä gübürleri ayırı toplamak kulturası yok. İnsannarı üüretmää ayırı çeşit-çeşit gübürleri toplamaa zor, ama bölä sistemaları koymaa var nicä”.
Bölä proektlär göstererlär, ani zamandaş üürenmäk kurumnarı olȇrlar ölä kurumnar neredä üürenicilär kablederlär diil sade üüsek uurda bilgileri, ama gerçekleyäbilerlär ideyaları, angıları dünneyi diiştirsinnär yakışȇrlar. Timur hem Adam annadȇrlar, ani onnara deyni bu diil sade bir proekt- o gelecektä dünneyi diiştirsin yakışacek.
“Elbetki, açan bu tertipi yapmaa başlayaceklar, onun kimi aar paylarını taa ilin plastiktän yapmaa yakışacek. Plastik taa ilin hem onu taa ucuza yapmaa yakışacek. O taa ucuz da olacek”.
Timur hem Adam öncä dä Yapma Akılını kullanarak proektleri gerçekledilär. 2025-2026-cı yılda onnar kolaylıksız insannara deyni yapma fikir yardımınnan el modelini işlettilär hem MOLD SEF 2026 Milli yarışmasında taradılar.
